Sayı : 494   **
Ribat Dergisi Aralık 2016

Başyazı

Abdullah Büyük

Vahdeti Parçalamamak İçin Tenkit Terbiyesine Dikkat Edelim

  • 01 Şubat 2024
  • 166 Görüntülenme
  • 494. Sayı / 2024 Şubat



Allah yolunda müminlerin birbirlerini ikaz edip tenkit etmeleri bir ibadettir. Allah rızası için yapılan tenkit-eleştiri, doğru düşünmeye, doğru söylemeye ve doğru yapmaya mümini mecbur eden ilahi bir güçtür. Bu güç, tenkit edilen insanın psikolojik-manevi dünyasını doğru yönde harekete geçirir ve yanlışı bıraktırarak, doğruya yönlendirir.

 

 

 

Ne yazık ki Müslümanlar arasında yapılan birtakım yanlış anlayış ve yaşayışların sebebi, tenkit etme kudretinde olmamıza rağmen, tenkit etmemek veya tenkit usulüne uymamak ya da rastgele tenkide kalkışmaktır. Bundan ötürü, vahyin-dinin ölçülerine dayanan tenkitlere ilmî tenkit, nefse, enaniyete dayanan tenkitlere ise indî tenkit denir ki günahtır. Kısaca özetlersek, tenkit usulü, tenkit ibadetinin sıhhat şartıdır.

 

 

Bu ayki mesajımızı, başta Ribat Dergisi okurlarımız olmak üzere, hassaten ülkeye ve ülke halkımıza değişik sahalarda, alanlarda hizmet eden vakıflarımız, derneklerimiz ve sivil toplum kuruluşlarımızın yönetim kurulu başkan ve üyelerimize ve tüm hizmet ehline sunmak niyeti ile kaleme aldım. Elbette nefsimiz başta olmak üzere, “Ben de Müslümanlardan biriyim” diyen her insanı bağlayıcı özelliğe sahip olan bu mesajımız, adeta kangren olmuş bir yara üzerine kezzap dökmek değil, tedavi amaçlı bir özelliğe sahiptir. Unutulmasın ki bizler müslümanız ve büyük mahkemede, büyük buluşmada zerre ağırlığınca hayırdan ve şerden hesaba çekileceğiz.
Farkında olmadığımız ve benliğimize bir virüs gibi girmiş bazı günahlar vardır. Eğer bunların önüne geçemezsek, bu bizim için bir iflas olur. Hem de ahiret gününün iflası. Güncel olaylar, günlük konuşmalar, bir nevi dinî duyarlılığımızı zayıflatabiliyor. Dinî duyarlılığımız ne kadar zayıflarsa, dinî ölçüleri o kadar ihlal ve ihmal ederiz. Bir taraftan Gazze dosyasını takip ederken, diğer taraftan benliğimizin, içimizin Gazze’sine zaman ayırmak gerekmektedir.
Önce dinî duyarlılığımızı zayıflatan günahların ismini verelim. Bunlar; gıybet, haset ve necvadır. Üç çeşit günahı bir tarafa bırakıp, diğer bir günahı kısaca öğrenmeye çalışalım. Bunun adı tenkittir, yani günümüz ifadesi ile eleştiri. Tenkit, uygulanmadaki yanlış usulden dolayı günaha kapı açıyor. Yoksa tenkit, inanan bir insan için salih bir ameldir.
Tenkit demek, doğru adına yanlışa müdahalede bulunmaktır. Bu tarifi ölçü aldığımızda, başta parti başkanlarının birbirlerine söyledikleri sözler, hakaret, yalan, iftira olup, hiçbir şekilde tenkit-eleştiri olmamaktadır.
Allah yolunda müminlerin birbirlerini ikaz edip tenkit etmeleri bir ibadettir. Allah rızası için yapılan tenkit-eleştiri, doğru düşünmeye, doğru söylemeye ve doğru yapmaya mümini mecbur eden ilahi bir güçtür. Bu güç, tenkit edilen insanın psikolojik-manevi dünyasını doğru yönde harekete geçirir ve yanlışı bıraktırarak, doğruya yönlendirir.
Tenkit-eleştiri, heva ve hevesi tatmin etmek, karşımızdaki insanı rencide etmek, aşağılamak, küçümsemek işi değil, bir asıl ve usul işidir. Tenkit ibadetinin anahtarı, tenkit usulüdür, eleştiri metodudur.

 

Yazının Devamı İçin Abone Olmalısınız

494. Sayı Şubat 2024